Hebrews 11

1 Iñuum ukpiqsrikami nalupqisruutiginÄ¡iÄ¡aÄ¡igaa niÄ¡iugaÄ¡ikkani. NalupqiginÄ¡iÄ¡aÄ¡igaa atuumaruksraq qiñiÄ¡naqsigaluaqnagu. 2 Sivulliavut taimani iñuuniagaÄ¡niqsut taavrumuuna ukpiqsriÅÌ£ikun. TaatnaqÅugich uqaÄ¡illautakkaurut. 3 UkpiqsriÅÌ£ikun kaÅiqsigikput Agaayyutim iñiqsitilaaÅa nunamik siqiñiÄ¡miglu uvluÄ¡ianiglu uqaÅiÄ¡migun. Taavrumuuna kaÅiqsigikputtuuq iñiqsitilaaÅa sunik qiñiÄ¡naqtuanik saÅÅiagun iñuich iḷitchuÄ¡inÄ¡isaÅatnik isrummatigikkaÄ¡mikkun. 4 UkpiqsriÅÌ£ikun Abel aatchuutiqaqtuq Agaayyutmun nakuutluktuamik tuniḷḷautmik Cain-miñ. Agaayyutim akuqtuÄ¡niÄ¡aa Abel-Åum tuniḷḷautaa uqaÄ¡iplugu nalaunÅatilaaÅa. Abel tuqugaluaqtitlugu iḷitchitḷarugutsuli ukpiqsriÅÌ£haniñ. 5 UkpiqsriÅÌ£ikun Enoch aullautikkauniqsuq marrumakÅa iñuuniaÅiÄ¡miñ tuquruksraunÄ¡itḷuni. TaatnaqÅugu iñuich paqinÄ¡iññiÄ¡aat Agaayyutim aullautipmagu. Aullautikkaugaluaqtitnagu uqaÅhum uqautigigaa iḷumutun quyalitñiktauÅunipḷugu Agaayyutmik. 6 Aglaan iñuk ukpiqsriñġitchumi quyalitñikkumiñaitchuq Agaayyutmik. Atakkii kisupayaaq piqatiqaÄ¡uktuaq Agaayyutmik ukpiqsriruksrauruq itilaaÅanik suli akiḷiutiqaqtilaaÅanik tamatkunuÅa piḷiqillapiaqhutiÅ pakaaqaqtuanun iÅmiñik. 7 UkpiqsriÅÌ£ikun Noah-m kiliktuusriaÄ¡igaa Agaayyutmiñ atuumaruksraq qiñiÄ¡naqsigaluaqnagu. Tupigiplugu Agaayyutim tillisaa umiaqpaliruq annautiksraÅatnik qitunÄ¡ami. UmiaqpiÅÌ£iÄ¡migun sagviqsinniÄ¡aa ukpiqsriñġiÅÌ£hat nunam iñui, aasriiñ taavrumuuna patchisiqutiniÄ¡ai. Pisigiplugu Noah-m ukpiqsriÅÌ£ha Agaayyutim akuqtuÄ¡niÄ¡aa nalaunÅasripkakkauplugu. 8 UkpiqsriÅÌ£ikun Abraham tupiksriñiqsuq Agaayyutim tuqÅuqmani. AullaÄ¡niqsuq atlamun nunamun akuqtuiviksraÄ¡miñun paitchaktaaksrautmik, nalugaluaÅÅaan napmun aullaqtilaani. 9 UkpiqsriÅÌ£ikun iglaaÅuruq nunami akiqsruutigikkaÅani Agaayyutim, irviqaqhuni palapkaaqpaÅni piqatigiplugik Isaac-lu Jacob-lu akuqtuiruak atunim akiqsruutauruamik Agaayyutmiñ. 10 Takku Abraham niÄ¡iugaqaÄ¡niqsuq nunaaqqiqpaÅmik payaÅaitchuanik nappaviḷiÅmik, Agaayyutim iÅmiñik nappakkaÅanik maliÄ¡utlugu sivunniuÄ¡utni. 11 UkpiqsriÅÌ£ikun Sarah akuqtuiruq sayaksramik siÅaiyauÅiksraÄ¡miñun kiñuviaksramik. Iġñiruq aaquaÄ¡aluaÅÅaÄ¡mi, takku ukpiÄ¡iniÄ¡aa Agaayyun pitḷaruaÅuplugu akiqsruqtuaq. 12 Tarraasriiñ atausriq aÅun Abraham tuquÅaruatun iÅmiñi iḷigaluaqtuaq kiñuvianiÅniqsuq iñugiakhutiÅ uvluÄ¡iaÅisun qiḷaum suli qaviaÅatun taÄ¡ium siñaan kisitchuÄ¡naitchuatun. 13 Tamatkua iñuich iluqaÄ¡miÅ ukpiÄ¡igaat Agaayyun, aasriiñ tuqurut akuqtuigaluaqatiÅ akiqsruutauruamik. Aglaan qiñiqÅugich immasraaÄ¡ruk sivuniÄ¡mi quviatchaktitaurut. PiiḷaaÄ¡inÄ¡itchaat avakÅaqtautilaaqtiÅ iglaaÅutilaaqtiÅlu marrumani nunami. 14 Iñupayaat uqaqamiÅ iglaaÅutilaaÄ¡miknik marrumani nunami nalupqinaiÄ¡aat pakaaqaÅiqtiÅ kiñuniksrautmiknik. 15 Iñuich taipkua isrumagisruuniÄ¡umitruÅ taimña nuna unisaqtiÅ utiÅhiñaugaluaÄ¡niqsut pisukkumiÅ. 16 Aglaan iliÅich kimmutiqaqtut nakuutluktuamik kiñuniksramik qiḷaÅmi. Agaayyutim itqanaiyautigaa nunaaqqiq iliÅitñun, atakkii kanÅuginÄ¡itchaa Agaayyutiginiḷuni Abraham-mun, Isaac-munlu, Jacob-munlu. 17 UkpiqsriÅÌ£ikun Abraham tuniḷḷautiqaÅhiñaaÄ¡uÄ¡niqsuq Isaac-mik Agaayyutim uuktuaqmani aatchuutigigisipmaÅaan iġñitualuni, taamna akuqtuaÄ¡ikkaÅa Agaayyutim akiqsruutaagun. 18 PiÅÌ£hiñaÄ¡niqsuq ukpiÄ¡iplugu Agaayyutim akiqsruutaa iġñiÄ¡migun itnaqhuni, “Isaac-kun kiñuviaqaÄ¡niaqtutin." 19 UkpiÄ¡iniÄ¡aa Agaayyutmun aÅipkaÄ¡niaÅiksraÅa Isaac tuquÅaruaniñ. Abraham-Åum akuqtuaÄ¡itqikkaa Isaac iḷigaluaqtuaq tuquÅaruatun liilaa. 20 UkpiqsriÅÌ£ikun Isaac-Åum piḷiusriaqaqtitmigik Jacob-lu Esau-lu, isrummatigiplugu Agaayyutmun atuumapkaÄ¡isiÅÌ£ha akiqsruutigikkani sivuniksrami. 21 UkpiqsriÅÌ£ikun Jacob tuquaqsikami piḷiusriaqaqtitmigik atausriullaaplugik iġñak Joseph-Åum. Aasriiñ putluni agaayumaaÄ¡vigigaa Agaayyun turvigiplugu nuvua ayauppiaÄ¡mi. 22 UkpiqsriÅÌ£ikun Joseph-Åum uqautiginiÄ¡aa aullaÅiksraÅat Israel-aaÄ¡miut Egypt-miñ. Tuquyasrikami urriqsuutigai qanuq savaaÄ¡iÅiksraÅatigun sauniÄ¡mi. 23 UkpiqsriÅÌ£ikun Moses-Åum aÅayuqaakkiñ iriqsimaniÄ¡aak piñasruni tatqiñi aniqqaaqman. Qiñiqamitku piññaqnaÅha iyaalugruam iqsiñġitchuk umialgum tillisaiñik tuqqutquplugich aÅugaurat aniqammiurat. 24 UkpiqsriÅÌ£ikun Moses iñuguanikami taiguquÅaiġñiqsuq iñuÅnun iġñiÅanik Pharaoh-m panian. 25 PiksraqtaaÄ¡igaa aÅallaqÅuqatauÅiksrani iñuiñi Agaayyutim, atakkii quviaginÄ¡iġñiÄ¡aa iñuuniaÅiq qaÄ¡anaqtuaq akisuruaqtuummaan Pharaoh-m tupqani. 26 IsrummatiginiÄ¡aa nagliksaaÅiksraÅa Christ-Åum kamanatlukÅugu piqaÅhaniñ akisuruapayaaÅiñiñ Egypt-Åum, takku ukpipiaÄ¡niqsuq Agaayyutmun akiḷiġñiaÄ¡nipḷuni sivuniksrami. 27 UkpiqsriÅÌ£ikun Moses-Åum aullaÄ¡viginiÄ¡aa Egypt iqsiginÄ¡itḷugu Pharaoh-m qinnautaa. Aullaqtuq iḷipḷuni qiñiqtuatun Agaayyutmik qiñiÄ¡naitchuamik. Taamna qiñiqquuraaq siimasraaÄ¡utiginiÄ¡aa. 28 UkpiqsriÅÌ£ikun Moses-Åum inillaÅniÄ¡aa niÄ¡iqpagvikaaq taiyuutiqaqtuaq ApqusraaqtitauÅiÄ¡mik. UkpiÄ¡igaa Agaayyun uqaqman iñuich tigusritquplugich ipnaiyaat auÅatnik siqiḷḷautiksraÅitñik tupqisa taluÅitñun. Agaayyutim iḷaksiatqunÄ¡itchai piyaqquiraumun Israel-aaÄ¡miut aÅayukÅiich. 29 UkpiqsriÅÌ£ikun Israel-aaÄ¡miut ikaaÄ¡niÄ¡aat taÄ¡iuq atiqaqtuaq Red Sea-mik paliumaruakun nunakuaqmatun. Egypt-miut taatnatun ikaaqsaÄ¡aluaÄ¡niqsut, aglaan iluqatiÅ ipiniqsut imikun. 30 UkpiqsriÅÌ£ikun Israel-aaÄ¡miut kaivraaÄ¡niÄ¡aich katchiÅi Jericho-m tallimat malÄ¡uÅni uvluni. TaatnaqhutiÅ katchich katagaalaniqsut. 31 UkpiqsriÅÌ£ikun Rahab akiisuk tukkuÄ¡iniÄ¡aat nalunaqtuakun takkuuqtit. Taatnaqhuni piyaqqunÄ¡itchuq piqatigilugich Jericho-Ä¡miut ukpiqsriñġitchuat Agaayyutmik. 32 Sumiksulitai uqapsaaÄ¡isivik? Pivikitchuq uqautigisaÄ¡upkich Gideon, Barak-lu, Samson-lu, Jephthah-lu, David-lu, Samuel-lu, sivuniksriqiraiḷu Agaayyutim. 33 UkpiqsriÅÌ£ikun taipkua akimaraqtut umialiÅniñ, nalaunÅarualiqiplutiÅ, akuqtuipḷutiÅ akiqsruutigikkaÅanik Agaayyutim, umitlaplugich qaniÅich lion-nat, 34 qamitlaplugu ikualapiaqtuaq ikniq, annakhutiÅ savikpakun tuqqutauÅiÄ¡miñ, sayaitchuat sayaktusripḷugich, sapiġñaqsipḷugich aÅuyaÅiÄ¡mi akiiḷitḷasipḷugich aÅuyaktiÅich atlat nunat, 35 unniiñ aÄ¡nat akuqtuipḷutiÅ tuquÅaruamiknik aÅitqiksitaupmata. Atlat iñuich naÅititauniqsut tuquÅhiñaaÄ¡uqhutiÅ ayakÅugu annagviksraqtiÅ, niÄ¡iugaqaqhutiÅ aÅitqiÅÌ£iksraÄ¡miknik nakuutluktuamun iñuuÅiÄ¡mun tuquanikkumiÅ. 36 Atlattuuq nagliksaaqmiñiqsut mitautigitchiuplutiÅ ipiÄ¡aqtuqsiuplutiÅlu qiḷiqÅugiḷḷu isiqtaupkaqÅugich, 37 uyaÄ¡aÅniglu miḷuqtuqsiuplutiÅ, uluaqtuqÅugich avikÅugiḷḷu, uuktuaqsiuplutiÅ, tuqqutauplutiÅ savikpakun, qipiplutiÅ atnuÄ¡aaqhutiÅ ipnaich amiÅitñik tuttuÅuuraisalu, piiḷḷiuqhutiÅ, iÅuiḷḷiuqtitauplutiÅ, atniaqsiuplutiÅ, 38 qipiplutiÅ suviksraiḷaami iñġiñi, iñuuniaqhutiÅ sisini nunamiḷu uyaÄ¡aÅuÅmiḷu. Iñuiñ nunam naliginÄ¡itchaich tamatkua! 39 IluqatiÅ tamatkua iḷisimariqaqtut nalupqinaiÄ¡utriruat ukpiqsriÅÌ£iÄ¡miknik uqaÄ¡illautaqÅugich. Aglaan nalliat akuqtuiñġitchuq iñuuÅÅaÄ¡miÅ Agaayyutim akiqsruutigikkaÅanik. 40 Agaayyun sivunniutiqaqtuq nakuutluktuamik uvaptiknun, itna, taipchua naamasripkakkauruksraupmiut piqatigiluta tikiññiaqaptigut aÅaayuqautaanun Agaayyutim.