Luk 12
PNG1 Pen ñɨn ap, nɨbi bɨ iru yabɨÆ nöp ap magum göm, pen pen cɨro cɨro ñöm nɨbi bɨ rɨmnap ma abö jö ma jö gɨlö nɨÅöl gɨ, Jisas bɨ nɨpe gau kalɨp haga, “Perisi kai pör gɨ naij gɨpal u pi göm, mɨd aij gɨpun, a gɨ gasɨ nɨÅbal. Kale anɨb unbö rö gɨmim rö löp u, kale yɨs kale u nɨÅ aij yabɨÆ gɨmim. 2 Nan pi gɨmim gɨpim gau, hainö waiö lö nɨÅnaböl. Manö agamɨj hag pi gɨpim gau, u rö nöp waiö lö nɨÅnaböl. 3 Pen manö sɨbön yaÅ hagpim u, mailö halö haglö nɨÅnaböl. Manö agamɨj raul mɨgan yaÅ hagpim u, meg magö dap ranöm ram adö laÅ haglö, yag dam ram mɨnöÅ gau ud arnaböl,” a ga. 4 “Nɨbi bɨ yad gai i, kalöp hagabin, God nɨp cɨg gɨno, hanɨp al paknaböl a gɨmim, pɨñɨÅ gagmim. U yɨharɨÅ hañ romaÅ adö u nöp gɨ naij gɨlö, hij gɨnab. Hainö kale nan ap kalöp göl rö lagnab. 5 Anɨb u, yad kalöp hagabin, kale pɨñɨÅ gɨnɨg, Bɨ kalöp hañ romaÅ al pak löm, hainö kalöp mab ke inab mɨgan yaÅ ud yunɨm rö löp, Bɨ anɨbu nöp pɨñɨÅ gɨmim. Nɨpe nöp Bɨ pɨñɨÅ gep me; nɨp nöp pɨñɨÅ gɨmim. 6 “Kale nɨÅbim, nɨbi bɨ yaur pro unbö mamɨd u sɨkim göm, mani aɫɨ pro mɨhöp nöp udpal. Yaur pro anɨb gau, God añɨ ap nɨÅagnɨm rö lagöp; magöÅhalö nɨÅöb u nöp mɨdöp. 7 Pen kale nɨbi bɨ gau nan yabɨÆ; yaur gau kale aip adɨp adɨp rö wasö. God nabɨc cög umagö kale u magöÅhalö wö ralöp u me, kale pɨñɨÅ gagmim, gasɨ halö mɨdaimim,” a ga. 8 “Kalöp manö nɨÅö hagabin, nɨbi bɨ Jisas lau adö mɨdpun a göm, nɨbi bɨ mɨdpal aÅ au waiö hag hiɨkeinaböl gau, yad kalɨp pen abe nɨbi bɨ gai i yɨp lau adö mɨdpal a gem, God ejol nɨpe mɨdpal aÅ au waiö hag hiɨknabin. 9 Pen nɨbi bɨ Jisas lau adö mɨdagpun a göm, nɨbi bɨ mɨdpal aÅ au waiö hageinaböl u, yad kalɨp pen abe nɨbi bɨ gai i yɨp lau adö mɨdagpal a gem, God ejol nɨpe mɨdpal aÅ au waiö hagnabin. 10 “Bɨ Ãɨ nɨpe nɨp hag jueinaböl u, God nɨÅöm arö gɨnɨg arö gɨnab; pen Ana Uɫ u nɨp hag jueinaböl u, God nɨpe nɨÅöm arö gagnab. 11 “Pen kalöp manö kub hagnɨg göm, ud Juda magum gep ram au, aka gapman bɨ kub mɨdpal aÅ au, aka kiÅ mɨdpal aÅ au, daueinaböl u, pen manö nɨhön u udun hagun a gɨmim, gasɨ iru nɨÅagmim. 12 Urak hagpe nɨÅöl gɨ, magö anɨbu nöp Ana Uɫ nɨpe kalöp gasɨ ñö nɨÅöl gɨ, nɨÅmim hagnabim,” a ga. 13 Nɨbi bɨ iru mɨdeila aÅ anɨb au, bɨ ap Jisas nɨp haga, “Manö hag ñeb bɨ, ne mam yad u nɨp hagö, bapi nan nɨpe ud löm uma gau, nɨme lɨ yɨp böÅ lau ke ñaÅ,” a ga. 14 Hageia, Jisas nɨp pen haga, “Yɨp an hagöp, ‘Bɨ nan ud asɨk ñeb u mɨdaimön,’ a ga nɨÅem nan kalöp gau ud nɨme lɨ ñɨnam?” ö ga. 15 Jisas anɨg hagöm, nɨbi bɨ mɨdeila gau kalɨp haga, “NɨÅ aij yabɨÆ gɨmim. Nan iru nöp udun a gɨmim, gasɨ u nɨÅagmim. Nan iru udun a gɨmim, gasɨ nɨÅnabim u, mɨd aij gɨmim rö lagnab,” a ga. 16 Pen Jisas manö ap kalɨp manö hod rɨköm haga, “Bɨ mani iru mɨdeinab ap, wög adɨÅ nɨpe u, wid magö nan gau iru yabɨÆ nöp mɨdeinab. 17 Gasɨ nɨpe gau nöp ke nɨÅ damöm, ‘Nan ñɨÅeb yad iru nöp mɨdöp gau, ram raul mɨgan mai dap lem, ñɨÅ mɨdeinam?’ ö gɨnab. 18 Pen gasɨ ap nɨÅöm, ‘Ram pro gau rɨb waÆ gɨ yuem, ram kub kub gau nöp gɨ lem, wid magö yad abe, nan yad gau abe magöÅhalö ud ram raul mɨgan anɨb gau dam lɨnabin. 19 Yad anɨg gem, yɨp ke hagnabin, “Bɨ me. Ne nan aij iru yabɨÆ mɨdöp u mɨ iru yabɨÆ nöp mɨdöm pɨs gagnab. Anɨb u, wög ne u arö gɨmön, nan ne anɨb gau nöp ñɨÅöl gɨ, ñɨg ñɨÅöl gɨ, mɨñ mɨñ göl gɨ, gɨ mɨdaimön,” a gɨnabin,’ a gɨnab. 20 Anɨg hagöm gasɨ nɨÅnab, pen God nɨp hagnab, ‘Ne bɨ hauÆ halö yabɨÆ! Mɨñi sɨb aÅ yaÅ nöp umnabön. Nan ne iru nöp gɨ jɨn gɨ lö mɨdöp anɨb gau, an rö ud ñɨÅ mɨdeinab?’ ö gɨnab. 21 “Anɨbu rö me, nɨbi bɨ nan aij gau iru nöp ud magum göm mɨñ mɨñ gɨpal u, pen God amgö ilö nɨpe au kale nɨbi bɨ mög gep rö mɨdpal,” a ga. 22 Jisas anɨg hagöm, bɨ nɨpe gau kalɨp haga, “Anɨb u, ‘Nan magö gai nɨbö udun ñɨÅ mɨdaiun, waÆɨj gai nɨbö udun yɨm mɨdaiun,’ a gɨmim, gasɨ kub u nɨÅagmim. 23 Nan ñɨÅeb u nan kub wasö. KamɨÅ mɨdep magö u nan yabɨÆ. WaÆɨj nan gau nan kub wasö. Hañ romaÅ u nan yabɨÆ. 24 Yaur mɨdpal gau nɨÅim. Yaur gau, nɨbi bɨ gɨpal rö, wid wög gɨ yɨmlö, po gö rɨk dauagpal. Wid magö rɨk dap magum gep ram kale ap mɨdagöp. God nöp me nan ñɨÅeb kalɨp ñöb. Nɨpe nan pro gau gasɨ nɨÅöm anɨg göp u, kale nɨhön gɨnɨg hanɨp nɨbi bɨ abad mɨdageinab a gɨmim, gasɨ iru nɨÅbimÅ Yaur gau nan pro; kale nan pro wasö. 25 Pen kale gasɨ iru nɨÅeinabim u, umnɨg gɨnabim ñɨn u arö gɨmim, magö ap halö mɨdeinabim aka? 26 U nan pro, pen kale ke nan pro anɨbu gɨmim rö lagöp. Anɨb u, kale nɨhön gɨnɨg nan yɨharɨÅ adö rɨmnap gasɨ iru nɨÅbim? 27 Nan be gau ranöm, magö pɨlöm pɨpɨÆ yuöp u pen ke waÆɨj göm rɨb adɨk gɨnɨm rö lagöp. God nöp gö, rɨb adɨk aij yabɨÆ gɨmɨdöp. Pen KiÅ Solomon rɨb adɨk aij yabɨÆ gɨmɨdöp u, gausɨÆ gau rɨb adɨk aij gɨmɨdöp u rö gagmɨdöp. 28 Nan be gau ranöb anɨb gau nan yɨharɨÅ; pör mɨdageinab. Mɨñi rö mɨdöm, rol ruö rɨb gɨ dö gɨ mab laulö innab. God nɨpe nan yɨharɨÅ gau gasɨ nɨÅöm anɨg göp u, kale nɨhön gɨnɨg hanɨp waÆɨj ñagnab a gɨmim, gasɨ iru nɨÅbimÅ NɨÅ udep magö kale u mɨlö mɨdagöp. 29 Hon nan magö, ñɨg, nan gau gai nɨbö udun ñɨÅun a gɨmim, gasɨ marö u nɨÅagmim. 30 Nɨbi bɨ God nɨp nɨÅagpal gau, gasɨ anɨbu rö nɨÅbal. Pen Nap kale u kalöp hauÆ gagöp; nan kalöp mɨdagöp gau nɨÅöb. 31 Anɨb u pen, God nɨbi bɨ udöm abad mɨdeinab u, hanɨp halö udnɨm a gɨmim, gasɨ añɨ nɨÅmim gɨpe arö me, kalöp abad mɨdöl gɨ, nan anɨb gau kalöp ñɨnab. 32 “Kaj sipsip bad pro yad gai i, Nap kale u, kalöp udem abad mɨdeinabin a göm nɨÅöb u me, kale pɨñɨÅ gagmim. 33 Nan kale mɨdöp rö gau, sɨkim gɨ mani udmim, nɨbi bɨ nan mɨdagöp gau kalɨp ñɨmim. Anɨg gɨnabim u, mani rin kale papɨÆ gagöm pör pör nöp mɨdeinab; nan aij aij kale kumi kabö adö laÅ au mɨdöm ur gagnab; bɨ si udep apöm si udagnab; sɨpsop nan gau ñɨÅagnab. 34 Pen nan aij kale gau mɨnöÅ naböÅ adö iÆ i ud magum geinabim u, hibur gasɨ mɨdmagö kale u u rö nöp mɨnöÅ naböÅ adö iÆ i mɨdeinab. Pen nan aij kale kumi kabö adö laÅ au ud magum geinabim u, hibur gasɨ mɨdmagö kale u u rö nöp anɨb laÅ mɨdeinab. 35 “Anɨb u, waÆɨj kale u söl söl pa jö gɨmim, dip nagɨ pɨg lɨ aij gɨmim, hapö lau lɨmim nɨÅöl gɨ mɨdaimim. 36 Bɨ wög gɨ ñeb gau hagnaböl, ‘Bɨ kub hon u, bɨ nɨÅeb nɨpe nɨbi udöm aip nan kub ñɨÅ mɨdlö nɨÅöl gɨ, söl ado gɨ aunab,’ a göm, nɨÅ nöp mɨdeinaböl. Bɨ kub kale u ado gɨ apöm, ajöÅ pak gu gu gö, yɨÅɨd hiɨknaböl. Anɨb unbö rö kale anɨg gɨmim. 37 Pen nɨpe ado gɨ apöm, kale nɨÅ mɨdeinaböl u nɨÅöm, kalɨp ud aij yabɨÆ gɨnab. Bɨ kub anɨbu nɨpe ke, waÆɨj nɨpe u söl söl pa jö göm, dip nagɨ pɨg lɨ aij göm, kalɨp hagö, ap nan ñɨÅeb lɨ ñɨÅbal ka u asɨk gɨgabö gɨlö, nɨpe ke nan ñɨÅeb gau dam kalɨp ñɨnab. 38 Pen bɨ kub sɨbön aÅ kub yaÅ aka kɨÆakɨÆ hagnab magö u apöm nɨÅnab, bɨ nɨpe gau uhön hanageinaböl, kalɨp ud aij yabɨÆ gɨnab. 39 Anɨb u, nɨÅim. Nɨbi bɨ ram nap nɨbö gau, bɨ nan si udep bɨ aunab ñɨn u a göm, nɨÅ mɨdaiblap u, ram kalɨp pɨlaköm, nan kale gau si udagböp. 40 Anɨb unbö rö, Bɨ Ãɨ nɨpe aunab a gɨmim, abad mɨdaimim. Auagnab a gɨmim gasɨ nɨÅabim magö anɨbu nöp aunab,” a ga. 41 Jisas anɨg hagö, Pida haga, “Bɨ Kub, manö hod rɨkmön hagabön anɨbu, hanɨp nöp hagabön aka nɨbi bɨ magöÅhalö hagabön?” ö ga. 42 Hageia, Bɨ Kub pen haga, “Bɨ an gasɨ aij mɨdö, wög gɨ aij gɨnab u, bɨ kub nɨpe ram nɨpe u arnɨg göm nɨp hagnab, ‘Bɨ wög yɨp gɨpal rɨmnap kalɨp abad mɨdmön, nan ñɨÅeb kalɨp gau nɨme lɨ ñöl gɨ mɨdaimön,’ a göm, arnab. 43 Anɨb u, hainö ado gɨ apöm, hagnab rö nöp gɨnab u nɨÅöm, nɨp ud aij yabɨÆ gɨnab. 44 Yad kalöp hagabin, bɨ kub anɨbu hagö, bɨ nɨpe gɨ aij gɨnab anɨbu nan nɨpe gau magöÅhalö abad mɨdeinab. 45 Pen bɨ wög gɨ ñeb nɨpe u, bɨ kub yad u yɨÅɨd auagöp a göm, nɨbi bɨ wög gɨ ñeb rɨmnap kalɨp mɨñu magö paköm, nan kub ñɨÅöm, ñɨg wain iru ñɨÅöm, hauÆ alöm, gɨ mɨdeinab. 46 Pen bɨ kub nɨpe auagnab a göm nɨÅnab ñɨn u nöp apöm, nɨp rɨb gɨ dö mɨ dö göm, nɨbi bɨ manö nɨp nɨÅagpal aÅ kalɨp au hag yunab. 47 “Bɨ wög gɨ ñeb bɨ ap, bɨ kub nɨpe manö hagnab u nɨÅ aij gɨnab, pen manö nɨp u rɨb juöm, hagnab rö gagnab u, bɨ kub hagö, kale nɨp rapɨn paknaböl. 48 Pen bɨ wög gɨ ñeb bɨ ap, bɨ kub nɨpe manö hagnab u nɨÅagöm, manö hagnab rö gagnab u, bɨ kub hagö, kale nɨp paköm ilön pro rö ñɨnaböl. God nɨbi bɨ kalɨp nan iru ñɨnab gau, yɨp pen nan iru ñɨmim, a gɨnab; pen nɨbi bɨ kalɨp nan iru yabɨÆ ñɨnab gau, yɨp pen nan iru yabɨÆ ñɨmim, a gɨnab. 49 “Yad aubin u, mɨnöÅ naböÅ adö iÆ i hapö pɨg yunɨg aubin. Ram mɨnöÅ gau magöÅhalö hadö inböp u aij! 50 Yɨp ilön pak ñɨnɨg gaböl u, yɨp marö kub yabɨÆ göp. Marö kub anɨbu mɨd dam dam, yɨp ilön pak pɨs gɨnaböl ñɨn u nöp pɨɫa gɨnab. 51 Kale yɨp hagnabim, nɨbi bɨ ud jɨm ñɨnɨg auub a gɨnabim u, pen u wasö. Yad aubin rö, nɨbi bɨ gau gasɨ adö ke ke nɨÅöm asɨk ke ke lɨnaböl. 52 Mɨñi ñɨn i rɨköm, amɨlap apɨlap unbö mamɨd rö mɨdeinaböl u, mɨhau nɨgaÅ yɨp udlö, mɨhöp yɨp udagmil, asɨk ke ke lɨnabil. Pen wasö u, mɨhöp yɨp udlö, mɨhau nɨgaÅ yɨp udagöm, asɨk ke ke lɨnaböl. 53 Bɨ apil mɨhau, ñɨ nɨpe aka nap yɨp udagö me, asɨk ke ke lɨnabil. Nɨbi amɨl mɨhau, pai nɨpe aka nɨme yɨp udagö me, asɨk ke ke lɨnabil. Nɨme aip ñɨ nɨpe nɨbin u aip, u rö nöp gɨnabil; nɨme aka ñɨ nɨpe nɨbin u yɨp udagö, asɨk ke ke lɨnabil,” a ga. 54 Pen Jisas manö ap halö kalɨp haga, “Sɨdö wad arab lau adö kumi wamöb nɨÅmim, mɨñi möÅ alnɨg gab a gɨmim nɨÅ mɨdpe, mɨdö mɨdö hagpim rö nöp möÅ alnab. 55 Yɨgön kub gamɨÅ nɨbö gai i gɨ auöp nɨÅmim, mɨñi sɨdö kub lɨnɨg gab a gɨmim nɨÅ mɨdpe, mɨdö mɨdö hagpim rö nöp sɨdö kub lɨnab. 56 Kale bɨ pir alep! Nan mɨnöÅ naböÅ iÆ i nɨÅ aij gɨmim, nan kumi kabö adö laÅ nɨÅ aij gɨmim gɨpim u, pen nɨhön gɨnɨg ñɨn kub pör abad mɨdmɨdim u, mɨñi hadö auöp a gɨmim nɨÅagpim?” ö ga. 57 “Kale ai gɨnɨg, adan anɨbu aij, adan anɨbu naij, a gɨmim nɨÅagpim? 58 Pen bɨ ap nöp manö kub hagnɨg dam arabin a gainɨm, manö kub anɨbu nɨhön gɨnɨg arabul a gɨmön, adan aÅ au amöl gɨ, nɨp aip manö hag ud asɨk aij gɨmil. Wasö u, nöp dam bɨ kub manö nɨÅeb ñɨmagö adö nɨpe u yuö, nɨpe pen nöp dam polisman ñɨmagö adö kalɨp gau lö, nöp böÅ nöp dam nagɨ lɨnaböl. 59 Anɨb u, yad nöp hagabin, ne nagɨman nöp mɨdmön, nan naböÅ ne gau böÅ nöp naböÅ ral pɨs gɨmön me, höÅ arnabön,” a ga.
