San Mateo 13
TBL1 Leêca bichia zeêe uchiuêu Jesuse niêi elu uyaênanu nu uya zucunu ruêu inzatuê. 2 Nu lunú chiquiê huaxi bee bene uyetesaê lunu, che uquienu equie tucu barco nu uzucunu liñii nu ye bee bene ucuaêa lunu ruêu inzatuê zeêe. 3 Nu huaxi beenú uzeteênu bee bene zeêe cuna puro bee ejemplu. Nu uninu lubeei: âUchiuêu tucu bene nzetuê nii, 4 nu chenu rduêlla nii, uzanaê lleêna ebichi zeêe lu inziu, nu uriña bee iñi udacue. 5 Lleênae uzanaê leta quiee, elu leca huaxi yuu, nu yexetsia uliñi ebichi zeêe xne la aca aquié lu yuu. 6 Pero chenu uliñi bichia, nu unga nele unguêlune nu ubichii xne laca aquié nchiñi lue lu yuu. 7 Nu lleêna ebichi uzanaê leta bee eche nu chenu enta ruêcue, ubichii xne uriêi eche ana lue. 8 Pero lleêna ebichi nú uzanaê lu yuu ruêcu, chiquiê unguyuêe, mae unguyuê tucu ayuêu ebichi lu, nu mae unguyuê sesenta ebichi, nu mae unguyuê treinta ebichi scua unguyuê bee. 9 Titse bee bene enu niarquiê yeneê nú rnia, ¡quieêe diaca nzeêe! 10 Che uyabica bee beneê Jesuse lunu nu unidichiaê beella lunu xinu seteênu bee bene cuna puro bee ejemplu tsia. 11 Nu ucuaquinu nú uninu lubeella: âLiêihua uliquiê Diose nú riêihua beyaê xneca neca lunú aêchi neca nú rnibiyaênu. Pero lubee benequieê lá deteênu nú riêi beella beyaê nucuaê. 12 Xne bee bene enu rriêi beyaê Stichiaê Diose, liquiêlánu nú riêilá beella beyaê stichiaênu, pero bee bene enu lleênatsia rriêi beyaê stichiaênu, nu la laênalla nú riêilálla beyaê stichiaênu hasta lu lleênatsia nú rriêilla beyaê la riaêlla beyaê nucuaê. 13 Enzeêe rnia lubeella equie cuendaê bee ejemplu tsia, xne mase riêya beella nu neca xi neca nula lañiê beella nu mase rieneê beella pero neca xi neca nu la yeneê beella. Nu la riêi beella beyaê. 14 Scua rialu nú uquieêe profeta IsaÃas chenu unilla: Mase rieneê beei, pero la riêi beei beyaê. Nu mase riêya beei, pero neca xi neca nú la lañiêbeei. 15 Xne chiquiê unga nziti arquiêbeei, nu rriêi beei xi neca nú la lañiêbeei, nu xi neca nú nenguataê beei para nú la lañiêbeei, nu la yeneê beei nu la riêi beei beyaê, xne la zelaê beei yeêta beei cuna liêá, para nú riêá perdona stula beei. 16 ‘Pero liêihua: Ãia neca lu cuendaêhua nú rlañiêhua lunú rlañiêhua nu rieneêhua lunú rieneêhua. 17 Xne liêá nia luhua nú huaxi bee profeta nu huaxi bee bene enu uhuañi nzeêca uniarquiê beella lañiê beella lunú rlañiêhua. Nu né lañiê beella nucuaê. Leêca uniarquiê beella yeneê beellla lunú rieneêhua, pero né yeneê beellae. 18 ‘Uzuêcuê diacahua ne ixiuleêa xi rni ejempluê bene enu uya tuê nii trigo. 19 Bee bene enu rieneê Stichiaê Diose nu la riêi beyaê xi rnii, liêibeei neca beei xi neca ebichi nú uzanaê inziu, xne chu nzeêta bezeêlu nu raxii Stichiaê Diose nú ubeneêlaê beei. 20 Nu bee ebichi nú uzanaê leta quiee, neca xi neca bee bene enu rieneê Stichiaê Diose nu ñia riucu arquiêbeeii, 21 pero lunú neca beei xi neca bee huañi nú leca huaxi luu la nzutaê arquiêbeei chenu nehuana seca beei nu rana arquiê bee bene liêibeei, che sanaê arquiê beei Stichiaê Diose nú ubeneêlaê beei. 22 Bee ebichi nú uzanaê leta eche, neca xi neca bee bene enu rieneê Stichiaê Diose, pero lunú máse nzenu arquiêbeei nú nuê lu iliulabe quieê nu máse seca beei eluxene nú nuê lu iliulabequieê, che ye bee nucuaê rriêi nú sanaê arquiêbeei Stichiaê Diose. Nu lecaxi zibiê nú ubeneêbeei Stichiaê Diose che. 23 Pero bee ebichi nú ubenii lu yuu ruêcu, neca xi neca bee bene enu rieneê Stichiaê Diose nu rriêi beyaêe, nu liêibeella rriêi beella ana bee bene para nú chili arquiêbeei Stichiaê Diose, tucu nú neca bee ebichi nú unguyuê tucu ayuêu ebichi lu, nu unguyuê sesenta ebichi, nu unguyuê treinta ebichi. 24 Uni Jesuse stucu ejemplu lubee bene zeêe: âLunú xneca rnibiyaê Diose neca xi neca tucu bene enu uquienii ebichi nzeêca lu yuuê; 25 pero diquila nú raêtse bee bene uriña bene enu rana arquiê liêilla uquienii ebichiê huañi nu la zibiê leta bee trigoêlla, nu chu nza nzeêe. 26 Chenu uruêcu trigo nu uliñi tuu lue, leêca nuu bee huañi nu la zibiê zeêe nuê leta bee uruêcu. 27 Nu che uyatixiuleêe bee mosoêlla lulla, nu unibeei lulla: “Detá, lanu ebichi nzeêcatsia uquieniilu lu yuuêlu la, ¿cá uchiuêu bee huañi nú nuê leta bee trigo?" 28 Che uni bene enu neca stene trigo: “Tucu bene enu rana arquiê liêá uriêi nucuaê.” Che uni bee mosoê zeêe lulla: “¿Niarquiêlu nú nzetaxiru bee huañi nu la zibiê cuaê letae la?" 29 Che unilla lubeei: “Mejora nú la axihuane, xne canu chenu axihuane leêca nuu bee trigo yetsu. 30 Mejora nú zelaêahua nú ruêcu bee cuna trigo hasta chenu aca ulaêcuê trigo. Che nia lubee bene enu riêi ulaêcuê trigo nú rluti quieteêsaêxu beei huañi cuaê nu riêi menuxu beeii para nú chiquine. Cheelá quieteê saêbeei trigo nu ducheê beei trigo elu riala nú chucheêe." 31 Leêca uni Jesuse stucu ejemplu lubee bene: âLunú xneca rnibiyaê Diose neca xi neca tucu ebichiê mestasa nú rquienii tucu bene lu yuuêlla. 32 Nú masela meêe luye bee ebichi. Pero chenu rruêcue, masescaêla llenee luye beelá bee huañi, nu rruêcue xi rruêcu tucu aca, hasta nú rrecheê bee iñi exliaêtseê beeà lu ellutsaêe. 33 Leêca uni Jesuse stucu ejemplu lubee bene: âLunú xneca rnibiyaê Diose neca xi neca levadura nú rcucha tucu unaêa cuna chuna medida harina para nú tsebichi ecucu. 34 Ye beenú uzeteê Jesuse bee bene, liêinu uzeteênu liêibeei cuna puro bee ejemplu nu lecaxi nu lá zeteênu liêibeei sin lu cuendaê bee ejemplu tsia. 35 Scua ungae para nú uyalu tucu nú uni profeta: Nia lubee bene cuna puro bee ejemplu. Nia lubee bene beenú aêchiê neca lubeei desde chenu urecheê Diose iliulabe. 36 Chenu ulaxu nú uni Jesuse lubee bene zeêe che inziue beella nu uyuêu Jesuse liñi niêi cuna bee beneênu, nu uni bee beneênu lunu: âUdixiuleêe luru xi rni ejempluê bee huañi nú la zibiê nú nuê leta bee trigo. 37 Nu ucuaquinu lubeella nú uninu: âBene enu uduênii ebichi nzeêca zeêe, neca liêá Bene enu uxeêla Diose, 38 nu lu yuu elu uyuêu nii neca iliulabe. Nu bee ebichi nzeêca neca bee beneê Diose, nu bee huañi nu la zibiê neca bee bene enu neca bee beneê bezeêlu, 39 nu enu rana arquiê liêá uquienii huañi nu la zibiê zeêe neca bezeêlu. Nu ulaêcu neca xi neca chenu laxu iliulabe, nu bee enu rriêi ulaêcu neca bee ángeleê Diose. 40 Nu tucu nú rieteê saê huañi nu la zibiê para nú chiquine, leêca scua aca chenu laxu iliulabe. 41 Liêá Bene enu uxeêla Diose lu iliulabe, xeêlaa bee ángelea para nú huachu beenu bee bene enu necha rriêi leta bee benea, nu cuna ye bee bene enu rriêi dula. 42 Nu tsiêqui beenu bee bene cuaê luquii liñi horno, elu unaê beella nu acuxaê laya beella. 43 Che bee bene enu nehuañi tucu nú niarquiê Diose, aca rulusiquiê beella elurnibiyaê Diose Pa liñibe xi rulusiquiê bichia. Bee bene enu niarquiê nú yeneê nú rnia, quieêe diaca nzeêe. 44 ‘Lunu xneca rnibiyaê Diose neca xi neca tucu nú huaxi seca nú nuêcheê aêchiê lu tucu yuu. Nu tucu bene ullelaêe nu uduêcheê aêchiê zecallae elu ullelaêllae, che chiquiê ñia nzu arquiêlla nze tutilla yebee steneêlla para nú tsilla yuu zeêe. 45 ‘Leêca nia luhua nú lunú xneca rnibiyaê Diose neca xi neca tucu bene enu rriêi berexe nu rcuaênalla perla nú huaxi seca, 46 nu chenu ullelaêlla tucu perla nú huaxi seca, che nzalla nze tutilla yebee steneêlla nú rluêculla para nú tsilla perla zeêe. 47 ‘Leêca scua lunú rnibiyaê Diose neca xi neca tucu ixiu nú rduê bee bene lu inzatuê nú rucu yelu clasia bee bela. 48 Nu chenu ucheela ixiu zeêe, ulua beellae ruêu inzatuê, nu zeêe ucuaêa beella ucañi beella bee bela enu nuê liñii, nu uduêcheê beella bee bela nzeêca liñi llume, nu utsiêqui beella bee bela enu la zibiê. 49 Leêca scua aca chenu laxu iliulabe; nzeêta bee ángeleênu para nú huachu beenu bee bene enu necha rriêi leta bee bene enu rriêi nzeêca, 50 nu tsiêqui bee ángele bee bene enu necha rriêi cuaê lu quii liñi horno, elu unaê beella nu acuxaê laya beella. 51 Nu uni Jesuse lubee beneênu: â¿Uriêihua beyaê yebee nú unia la? Che uni beella: âAahuaê, uriêiru beyaê. 52 Chequie uni Jesuse lubeella: âYebee ulaxcuela enu reca ley, nee rriêila beella beyaê xa neca elurnibiyaê Diose, liêibeella neca beella xi neca tucu bene enu neca stene tucu niêi enu nucheê beenú nucheêe nu recalla rcañilla beenú cuqui cuna beenú uxu leta ye beenú rluêculla. 53 Chenu ulaxu nú udixiuleêe Jesuse xi rni bee ejemplu cuaê lubee bene, uchiuêunu zeêe nzanu 54 nu uriñanu lachinu. Che uzeteênu bee bene liñi indu eyeche zeêe. Chiquiê nzenu arquiê bee bene zeêe nú unibeei lu saêbeei: â¿Cá unga nucuaê ye nú reca nucuaê? ¿Nu xneca reca nucuaê rriêi nucuaê bee milagro? 55 ¿Xieê lanu llianaê bene enu rriêi riñaê ruêu bangu nucuaê, nu lanu MarÃa neca naê nucuaê la? ¿Nu lanu bee bichi nucuaê neca Jacobo, José, Simón nu Judas la? 56 ¿Nu xieê lanu eyeche quieê nucuaêa bee zana nucuaê la? ¿Cá unga nucuaê lu ye nú chiquiê reca nucuaê che? 57 Nu lá riêi caso beei Jesuse. Che uninu lubeei: âCatse rluêcu bee bene ulaêna lu tucu profeta. Pero lachilla nu niêlla, la luêcu bee bene ulaêna lulla. 58 Nu né riêinu huaxi bee milagro zeêe xne né chili arquiê bee bene zeêe liêinu.
