Luk 1
PNG1 Kezapqetok ambazipnöŠAmötqeqe ToÅi ahumapkö keu jigetka miaÅgö ölÅi sutnine asuhuyöhi, ambazip gwötpukÅan miaÅgö kösohotÅi könahiba ohoget. 2 Yuai ölÅi mi sutnine asuhuiga tosatÅan mi könakönahiÅeyök könahiba kota nanÅine jeÅinan eka möt yakögeri, yeÅön miaÅgö dop miaÅgö buzupÅi toroqeba jim sehigetka kezapnine geba nanine buÅaya ahök. Ambazip mewöÅi yeÅön BuÅa mi könahiba papianöŠohoba areÅgöget ahöza. 3 NöÅön mewöyök yuai pakpak asuhuba koröhi, mi törörök qesim eÅgibi könaÅeyök könahiba jigetka möt kutuzal. O Tiofilus nöÅön göhöra mötpi öÅgöÅgöÅi akzan. NöÅön göbuk keu eraum mötpitkö mötpi ölöwahiga Jisösgö kösohotÅi mi körekÅanök areÅgöba ohozal. 4 BuÅa keu ölÅi kusum gihigetka mötzani, göÅön miaÅgö könaÅi oyoÅda körekÅanök möt kömuman. Mewö. 5 Judia prowinsgö kiÅ qetÅi Herod yaÅgö nalöÅe azi kun qetÅi Zekaraia malök. YaÅön jike nup galöm mala Abaiagö nup areÅnöŠkinök. AnömÅi qetÅi Elisabet yaÅön mewöyök jike nup galöm Arongö gwölönarökÅi kun ahök. 6 YekÅön Anutugö jeÅe malmal diÅdiÅi mala Kembugö jöjöpaÅ keu aka jimkutukutuÅi pakpak törörök wuataÅgöba köpösihitkö keuÅiri qahö malohot. 7 Malohotmö, ElisabetnöŠköpingöra gwölönarökÅiri qahö mala ambazip namÅi ahot. 8 Nalö kunöŠAbaiagö nup areÅ nalöÅan kaiga ZekaraianöŠjike nup galöm nup memapköra Anutugö jemesoholÅe kaÅgorök. 9 KaÅgoriga jike nup galöm yeÅön aiakaÅini wuataÅgöba sutÅine nup mendeÅda Zekaraia mekögetka Kembugö altanöŠöÅgöba jiniÅ wörönÅambuk ohoyök. 10 JiniÅ wanafu ohoho nalöÅan kam kuÅguiga yaÅön yuai wörönÅambuk mi ohoiga ambazip kambu pakpak yeÅön jöwöwöl jike yaigepÅe mamböta Anutu köuluköba malget. 11 JiniÅ ohoiga wörönÅan pukpuköba miri uruÅi dop köliga miaÅgöreÅ Kembugö garata kunöŠaltanöŠeu asuhum waÅgiba böröÅi ölÅe göröken kinök. 12 Kiniga ZekaraianöŠeka auruba keÅgötÅi mörök. 13 KeÅgötÅi mörökmö, garatanöŠkewö jii mörök, “Zekaraia, gi keÅgötki kude mötnöÅ. AnutunöŠköuluki lök mötza. MiaÅgöra anömgan gölöm ala morö nahöna mema. Mi meiga göÅön qetÅi Jon qetman. 14 NahönÅi asuhuiga urugan yaÅgöra ölöwahiga söÅgainöÅga ambazip gwötpukÅan sösöÅgai akÅe. 15 I nam körö uruÅe tariga UÅa TöröÅan miaÅgöreÅök könahiba uruÅi kokolak qeiga qariba wain me o köhöikÅi mi qahö nemba Kembugö qöhöröÅe azi öÅgöÅgöÅi aka malma. 16 Mewö mala Israel ambazip gwötpuk urumeleÅ eÅgiiga KembuÅini AnutugöreÅ liliÅgöme. 17 Anutugö UÅaÅan kezapqetok azi Elaija inahöiga kukösum qakÅe nup meyöhi, yaÅön mönö miaÅgö dop mutuk qeljiÅe aniga KembunöŠandöÅe kama. YaÅön anda könagesö uru kuÅgum eÅgiiga KembunöŠkamapköra jöjöröba kinme. Iwi aka nahönbörat jula deÅgetka uru kuÅgum eÅgiiga kunbuk mindirim aÅgume aka qeqetal ambazip mi diÅdiÅi yeÅgö mötmöt areÅnöŠaÅgotme." 18 Suep garatanöŠmewö jiiga ZekaraianöŠjiyök, “Anömni netkön ambazip namÅi akziraÅgöra keugan mönö dewöwö ölÅambuk akawak?" 19 Mewö jiiga meleÅnök, “Ni Geibriel. NöÅön Anutugö mesoholÅe kinbi melaim niÅgii buzup ölöpÅi ki memba kaba jibi mötzan. 20 NöÅgöreÅ keu jit ölÅambuk asuhumawi, göÅön mi jibi qahö möt narizanaÅgöra keugan mönö qahöwahiga mötök malman. Mewö malnöÅga buzup keu kiaÅgö ölÅi asuhumapkö nalöÅan kam kuÅguiga miaÅgöreÅ nesilamgan lolohoi keu kunbuk jiman." 21 Nalö sutÅe miaÅgöreÅ ambazipnöŠmamböt mala ZekaraianöŠjöwöwöl jikenöŠnalö köröp tiÅtiÅi kinöhaÅgöra mötkurumkurum aket. 22 Mewö aka tatketka yaigep eta keu jimamgö osiiga möt asariba kewö jiget, “YaÅön jöwöwöl jikenöŠkinda jeÅi meleÅni Suepnöhök imut kun ekza.” Mewö jigetka böröÅanök kaisöpsöp al eÅgiba mötök aka malök. 23 Mewö mala jike nup meme nalöÅan teköiga liliÅgöba miriÅe anök. 24 Wehön tosatÅi teköiga ElisabetnöŠgölöm ala köiÅ 5 miaÅgö dop mire asamböta kewö jiba tata malök, 25 “Moröni qahöpköra ambazipnöŠmemba eta al niÅgigetka KembunöŠmesohol köl niÅgiba miaÅgö lömbötÅi memba gila ak kömum niÅgiza.” Mewö. 26 ElisabetnöŠgölöm alöhaÅgö köiÅi 6 aiga AnutunöŠgarataÅi qetÅi Geibriel melaiiga Galili prowinsgö miriÅi kun qetÅi Nazaret miaÅgöreÅ erök. 27 Eta ambi seram jömukÅi qetÅi Maria yaÅgöreÅ anök. YaÅön azi qetÅi Josef yaÅgö ambi buÅaya malök. JosefnöŠkiÅ Deiwidkö gwölönarökÅi kun ahök. 28 GaratanöŠMariagöreÅ anda kewö jiyök, “O Maria, silimgi ölöpÅi. KembunöŠkalem möriam gihiba göbuk kinma." 29 Mewö jiyökmö, MarianöŠjölöŠmiaÅgöra gwötpuk auruba könaÅi jaruba mötkurumkurum ahök. 30 Mötkurumkurum aiga kewö jii mörök, “Maria, AnutunöŠkalem möriam gihiiga yaÅgö jeÅe dop köljan. MiaÅgöra keÅgötki kude mötnöÅ. 31 MötnöÅ, göÅön gölöm ala morö nahöna meman. Memba qetÅi Jisös qetman. 32 Jisös yaÅön qariba azi qetbuÅaÅambuk aiga qetÅi ‘ÃÅgöÅgöÅi ketaÅaÅgö NahönÅi,’ qetketka malma. Mewö mali Kembu AnutunöŠamböÅi kiÅ Deiwidkö jakömbuak dum waÅgiiga salupÅe ambazip galöm köl eÅgiba malma. 33 Jeikobkö könagesö yeÅgö kiÅa aka teteköÅi qahö galöm köl eÅgiba malma. BemtohoÅi miaÅön mönö nalö kunöŠkude qahöwakÅa." 34 GaratanöŠmewö jiiga MarianöŠjii mörök, “Yei! Ni azigö könaÅi qahö mötzal. MiaÅgöra keu jizani, miaÅgö ölÅi mönö denöwö asuhuma?" 35 Mewö jii möta meleÅnök, “UÅa TöröÅan mönö aum köl gihiiga Anutu öÅgöÅgöÅi ketaÅaÅgö ösumÅan dop köla turum gihima. MiaÅgöra morö memani, yaÅön töröÅi aiga ambazipnöŠqetÅi ‘Anutugö NahönÅi,’ jiba qerakÅe. 36 MötnöÅ. Tinigi Elisabet yaÅön mewöyök ‘Köpin mala morö memamgö osiza,’ jigetmö, töndup ambi namÅi aka nalö kewöÅe morö nahöngö gölömÅambuk aiga köiÅi 6 akza. 37 AnutunöŠyuai kun akÅamgö jiba mi qahö qaköba osimakza." 38 Mewö jiiga MarianöŠjiyök, “MötnöÅ, nöÅön Kembugö welenqeqe ambia akzal. MiaÅgöra keu jizani, miaÅgö dop ölöp ahum niÅgima.” Mewö jiiga Suep garatanöŠmosöta anök. Mewö. 39 MarianöŠmi möri nalö köröpÅi qahö aiga wahöta zilaÅ jöjöröba gölme kunduÅe öÅgöba Judia prowinsgö taon kunöŠanök. 40 Anda Zekaraiagö mire öÅgöba anömÅi Elisabet eka söÅgaiba jölöÅi jiyök. 41 JölöÅi jiiga miaÅgöreÅök möri morö nahönöŠkörö uruÅe luhuba öÅgöba eri UÅa TöröÅan Elisabetkö uruÅi kokolak qeyök. 42 Kokolak qeiga qet ketaÅi qeta kewö jiyök, “O alani, AnutunöŠkötumötuetÅi öÅgöÅgöÅi al gihiiga ambi sutnine malman aka morö memani, i mewöÅanök kötuetköm waÅgima. 43 Denöwögöra KembunaÅgö namÅan kaba neiga mewö asuhum niÅgiza? 44 MötnöÅ, gi jölöÅni jinöÅga keu jölgi kezapne gei morönöŠurune mewöyök sösöÅgai qakÅe luhuba öÅgöba etza. 45 KembunöŠbuzup keuÅi jiiga möta miaÅgö ölÅi asuhumawi, mi möt narizanaÅgöra göhö mötpi simbawoÅ akzan.” Mewö. 46 MarianöŠkeu mi möta kewö jiyök, “I-ia! NöÅgö urukönömnan mönö önöÅi qahö Kembu möpöseiza. 47 NöÅgö uÅanan Anutu, Amötqeqe Toni yaÅgöra söÅgaiba köiraÅ kölja. 48 NöÅön welenqeqe ambi etqeqeÅi maljalmö, AnutunöŠtöndup mesohol köla ak kömum niÅgiza. MötnöÅ, ambazip kambuÅi kambuÅi merak könahiba asuhumei, yeÅön mönö nöÅgöra ‘SimbawoÅ!’ jiba möpöseim niÅgiba malme. 49 Kukösum ToÅan mönö aÅgöletot öÅgöÅgöÅi mem niÅgii maljal. YaÅgö qetÅi mi TöröÅi. 50 Ambazip merak gölmenöŠmaljei aka könaÅgep ahum sehimei, yeÅgö sutÅine gwöt isik denike yeÅön Anutugö jitÅi oÅgitpinbukö keÅgötÅini mötmei, yaÅgö ak-kömukömuÅan mönö yembuk pöndaÅ ahöma. 51 AnutunöŠböröÅan aÅgöletot memba miaÅön kukÅi kondel neÅgiiga ehin. Ambazip nanÅini miwidimgöba söÅgöröqök malgeri, yaÅön mönö i köndeÅ eÅgiiga simbisembel aka malget. 52 KiÅ kembuÅi kembuÅi jakömbuak dumÅine tata ambazip galöm köl eÅgiba malgeri, yaÅön i miaÅgöreÅök qeköba utal eÅgiiga etket. Etketmö, etqeqeÅi ia mönö mem wahöta al eÅgiyök. 53 Ambazip yuaigö jaÅkötataÅ malgeri, mieÅgö uruÅini mönö yuai ölöpÅi ölöpÅi miaÅön kokolak qeyökmö, ambazip pomÅi mi melaim eÅgiiga böröÅini börak öne anget. 54 YaÅön ambösakonurupnini meköba eÅgömeiga Israel aketka nini toroqeba Anutugö welenqeqeurupÅi maljin. AnutunöŠmönöwök jöjöpaÅ keuÅi kewö jim jöhöm neÅgiyök, ‘NöÅön Abraham aka yaÅgö gwölönarökurupÅi teteköÅi qahö mal öÅgöba malmei, i ak kömum eÅgiba malmam.’ Mewö jiba keuÅi mi qahö ölum qei mala korök. Qahöpmö, yaÅön mönö keu jitÅi mi wuataÅgöba mala merak bauköm neÅgimamgöra kaza.” MarianöŠmewö jiyök. 56 MarianöŠköiÅ karöbut miaÅgö dop Elisabetpuk mala kunbuk miriÅe liliÅgöyök. Mewö. 57 Elisabetkö morö meme nalöÅan kam kuÅguiga morö nahöna meyök. 58 Morö nahöna meiga miri kösutÅe malgeri aka tinitosolomurupÅi yeÅön KembunöŠak-kömukömu öÅgöÅgöÅi kondel waÅgiyöhi, mi möt asariba yambuk mohotÅe sösöÅgai aket. 59 SösöÅgai aka wehön 7 teköiga wahöta anda Anutugö aiwesökÅi morö sileÅe yandimegöra tokoget. Tokoba iwiÅaÅgö qetÅi Zekaraia mi wakaÅ mem waÅgibingöra jiget. 60 Jigetmö, namÅan jiyök, “Mi qahöpmahöpmö, qetÅi mönö Jon qetpin." 61 Jiiga kewö jiget mörök, “Jon qetzanmö, göhö tinitosolomgi yeÅgöreÅök kunÅaÅgö qetÅi mi qahö ahöza." 62 Mewö jiget möri kinda iwiÅan yaÅgö qetÅi qetmapkö qesiba böröÅinan kaisöpsöp alget. 63 Kaisöpsöp algetka tafegöra qesii waÅgigetka miaÅgöreÅ kulem kewö ohoyök, “QetÅi mi Jon.” Mewö ohoiga miaÅgöra körek aurum tililiÅgöget. 64 Aurum tililiÅgögetka miaÅgöreÅök numbuÅi amgöiga nesilamÅi lolohoiga keu jiba Anutu möpöseiyök. 65 Möpöseiiga miri alaurupÅini pakpak yeÅön qemsömbuÅini gwötpuk mötket. Mötketka yuai asuhuyöhi, miaÅgö buzupÅi eraum mötketka sehiba Judia kunduÅi gölme pakpak dop kölök. 66 BuzupÅi eraum mötketka körekÅan mi möta urukönömÅine ala aÅgön kölget. KembunöŠkukösumÅi morösepsep qakÅe mokoi malöhi, miaÅgö könaÅi möt asariba kewö jiget, “Morö kiaÅön qariba mönö wani yuaia kun denöwö akÅa?” Mewö. 67 Mewö jigetka UÅa TöröÅan iwiÅi Zekaraiagö uruÅi kokolak qeiga kezapqetok keu kewö jiyök, 68 “Nini Israel neÅgöreÅ Kembu Anutu möpöseibin. I-ia! YaÅön mönö könagesöurupÅi mesohol köl neÅgiba sohopnini memamgöra jöjöröba kama. 69 AnutunöŠwelen aziÅi kiÅ Deiwidkö könagesö neÅgö sutnineyök azi kukösumÅambuk kuÅgui wahöta Amötqeqe Tonina akÅa. 70 MöpÅaÅgö möpÅeyök kezapqetok ambazipurupÅi tök-kutukutuÅi i sölöhöm eÅgii keu jit kewö jiba malget, 71 ‘NöÅön mönö kerökurupÅini yeÅgö ösumÅini qebi eriga bohonÅini jöhömam. Denike yeÅön kazik ak eÅgimei, nöÅön mönö körek yeÅgö böröÅineyök meköba sel jöhöm eÅgimam.’ 72 Keu mewö jiba bömönurupnini ak kömum eÅgiba yembuk jöhöjöhö areÅ qainÅi kun jöhöyöhi, mi mötmöriba wuataÅgöiga amötqeqegö ölÅi asuhuma. 73 Jöhöjöhö keu mi bömönini Abrahamgöra jiba jöjöpaÅ keunöŠjim köhöii ahöza. 74 Jöhöjöhö keu miaÅgö ölÅi kewö: YaÅön nini kerökurupnini yeÅgö böröÅineyök meköm neÅgiiga yeÅgöra keÅgötnini qahö möta welenÅi qem waÅgiba malbin. 75 YaÅön keunini jim teköi solaniba yaÅgö jeÅe sarakÅi aka malmalnini ölulup mewö mala kömumbin. 76 O gömokni Jon, göÅön qariba mala qeljiÅe mala ambazip uruÅini mindiÅgöba mewö miaÅön Kembugö könaÅi mesatnöÅga kama. MiaÅgöra qetki ‘Anutu öÅgöÅgöÅi ketaÅaÅgö kezapqetok azia,’ mewö qetketka malman. 77 Mewö mala amötqeqegö könaÅi mi Anutugö könagesöurupÅi kusum eÅginöÅga mi möt kutuba uruÅini meleÅgetka AnutunöŠsiÅgisöndokÅini saÅgoÅda mosötma. 78 Anutuninan uruÅan jöpaköba ak kömum neÅgimakza. Mewö aka mesohol köl neÅgiba undiÅi euyaÅgöreÅök ali gilikbilik akza. Mewögöra neÅön mönö waÅgaraÅ surui aukÅe asaribingö akzin. 79 Nini pandamanöŠjipjap taringa kömupkö kondotkondot ToÅan aum köl neÅgimakzapmö, wehön jiliÅbölaÅ kota qaknine kuÅguba mem asarim neÅgima. Mem asarim neÅgiiga luaigö könaÅi aukÅe asuhui eka miaÅgöreÅ aÅgota tiba kinbin.” ZekaraianöŠmewö jiyök. 80 Morö Jon yaÅön qariba wahöriga UÅa TöröÅan inahöm waÅgiiga Anutugö kolek azi köhöikÅi ahök. Mewö aka gölme qararaÅkölkölÅe mala mali nalöÅan kam kuÅguiga Israel könagesö yeÅgö jeÅine aukÅe asuhuba qenjarök nupÅi könahiba meyök. Mewö.
